Ziemniaki
Kulinaria Comments OffNa południu kraju – kartofle, w Wielkopolsce pyry lub pyrki czyli ziemniaki. Dzisiaj, zwłaszcza w Polsce trudno sobie wyobrazić bez ziemniaków tradycyjny obiad. U nas uprawiane są zaledwie od trzystu lat. W Polsce są obecne podobno od czasów zwycięstwa pod Wiedniem. Za czasów saskich, kiedy to zaczęli się pojawiać niemieccy osadnicy ziemniaki zaczęły górować nad zbożami. Niemcy nazywali je kartoflami. Bardzo szybko ziemniak stał się podstawowa potrawą biedniejszej ludności.
Ekspansji ziemniaka początkowo sprzeciwiał się kler, obawiając się, że mąka ziemniaczana będzie lepsza od pszennej i robione z takiej męki opłatki nie będą się nadawały do celów liturgicznych. Obawy jednak okazały się zbędne.
Za czasów Stanisława Augusta z ziemniaków wytwarzano z powodzeniem okowitę. W czasie wojen napoleońskich plantacje ziemniaków miały zapewnić przetrwanie, gdyż zniszczone przez działania wojenne pola zbożowe nie dały odpowiednich zbiorów.
Ziemniaki w naszym klimacie mają lepsze warunki niż na południu Europy. Tam wyrastają bardziej wodniste i mdłe, natomiast u nas są bardziej aromatyczne i jędrne.
Zdania fachowców o ziemniakach zmieniały się, podobnie jak i moda na nie. Traktowano je za pożywienie w pełni zaspokajające nasze potrzeby, za skrobiowy wypełniacz, mogący jedynie przysporzyć dodatkowych kilogramów w talii czy w biodrach. Dzisiaj uważa się, że ziemniaki zawierają niewiele białka, ale za to wysokiej jakości, ponadto dostarczają człowiekowi witamin C, Bl i PP i stanowią dobre źródło potasu. Ziemniaki mają także śladowe ilości żelaza, miedzi, cynku, kobaltu i manganu. Ze względu na obecność potasu ziemniaki często stosowane są w diecie osób z z chorymi nerkami, jednak podaje się je wówczas niesolone. Medycyna ludowa zalecała sok z surowych ziemniaków w przypadku choroby wrzodowej żołądka i dwunastnicy. Przekrojone surowe ziemniaki można też przykładać na oparzenia i ugryzienia owadów.
Ziemniaki mające zielone plamy bardzo często młode i kiełkujące należy wyrzucić bądź grubo obrać, ponieważ zawierają solaninę – trujący alkaloid, który czasami może wywołać senność lub migrenę.
Ostatnie Komentarze